Cochin: de kip die een speculatiebubbel veroorzaakte

Een geschenk aan koningin Victoria veroorzaakte in het Victoriaanse Engeland een heuse financiële zeepbel rond kippen - met speculatieve prijzen, een crash, en investeerders die hun geld zagen verdampen, jaren vóór de eerste beurskrach zoals wij die kennen. De Cochin stond letterlijk aan de basis van deze vreemde episode uit de geschiedenis. In dit artikel ontdek je alles over de opmerkelijke oorsprong, kenmerken en het gebruik van de Cochin.

Oorsprong en geschiedenis van de Cochin

De Cochin stamt af van grote, pootbevederde landhoenders uit de Chinese provincie Shantung, ten noorden van Shanghai. Lokaal stond het ras bekend als "Ju-chin", wat "negen picules" betekent - een picul staat voor ongeveer 1,25 pond, een verwijzing naar het indrukwekkende gewicht van deze dieren. In het Westen werden ze aanvankelijk "Shanghai"-vogels genoemd. Nadat China in 1834 zijn havens openstelde voor buitenlandse handel, namen Europese handelaren gretig Aziatische hoenders mee terug naar huis.

Rond 1842-1843 werd de menagerie van koningin Victoria uitgebreid met een selectie van deze "Cochin China"-hoenders; volgens sommige bronnen was het specifiek kapitein Edward Belcher die de koningin met deze dieren verraste. Victoria was op slag verliefd en liet speciaal voor haar nieuwe kippen een volière bouwen. Naarmate haar Cochins zich voortplantten, stuurde ze eieren naar haar koninklijke familieleden - en zo verspreidde de gekte zich over de Europese adel.

Hier ontstond een bijzondere naamsverwarring die tot op vandaag is blijven bestaan: de vroege importeurs associeerden de vogels ten onrechte met "Cochin-China", de oude Franse koloniale naam voor delen van het huidige Vietnam - terwijl de dieren in werkelijkheid uit de buurt van Shanghai, China kwamen. Het eerste Engelse pluimveeboek (Wright en Johnson, 1853) probeerde de correcte naam "Shanghai" te introduceren, en Amerikaanse schrijvers deden jarenlang dezelfde poging - maar tevergeefs. Het publiek kende de nieuwe, grote hoenders inmiddels als "Cochins", en bleef die naam gebruiken, tegen de feiten in - een naam die tot op de dag van vandaag standhoudt.

Tussen 1845 en 1855 ontstond wat bekend werd als de "hen fever" (kippenkoorts): een ware obsessie in Engeland en Amerika om de mooiste, meest exotische kippen te bezitten en te fokken. De hogere klassen in heel Europa begonnen kippen te verhandelen voor absurde bedragen, wat de prijzen steeds verder opdreef in een klassieke speculatieve gekte. Uiteindelijk raakte de markt verzadigd, en stortte de waarde van deze exotische kippen - inclusief de Cochins die de hele rage hadden aangewakkerd - volledig in, met financiële verliezen voor de investeerders tot gevolg. Tegen 1855 was de kippenkoorts, net zo plotseling als ze begon, weer voorbij.

Interessant genoeg zagen de oorspronkelijk geïmporteerde Cochins er totaal anders uit dan het huidige ras: lang, mager en meer gelijkend op oerhoenders of Maleiers, allerminst de ronde, wollige verschijning die we nu kennen. Het huidige, iconische uiterlijk van de Cochin is grotendeels het resultaat van verdere, doelbewuste westerse fokkerij. In 1865 werd de Cochin opgenomen in de allereerste editie van de "Standard of Excellence in Exhibition Poultry", samengesteld door William Bernhardt Tegetmeier voor de eerste Poultry Club van Groot-Brittannië. In 1874 volgde opname in de eerste standaard van de American Poultry Association, waar de Cochin - samen met de Brahma (eveneens uit Shanghai) en de Langshan - een van de drie erkende Aziatische rassenklassen werd.

Uiterlijke kenmerken van de Cochin

De Cochin is een groot, zwaar bevederd ras zonder scherpe hoeken - van opzij bekeken lijkt het dier op een hartvormige wollen bal.

• Gewicht: haan 3,6 tot 5,9 kg, hen 3,2 tot 5,0 kg; er bestaat ook een krielvariant (haan circa 900 g, hen circa 800 g)
• Bevedering: vol en zacht, niet strak zoals bij de Rhode Island Red; groeit langzaam, maar is zeer gehard
• Poten: bevederd tot in de voeten en tenen, met alleen de twee binnenste tenen onbevederd - Cochins worden al met bevederde pootjes geboren
• Kam: enkelvoudig
• Eikleur: bruin
• Kleurslagen: de originele standaard uit 1865 erkende onder andere buff, zwart en kaneelkleurig, met later meer kleurslagen erbij

Dankzij de dichte bevedering is de Cochin uitstekend bestand tegen kou, maar heeft ze het juist moeilijk bij hitte - zorg dan ook voor schaduw en verkoeling in de zomer.

Karakter en temperament van de Cochin

De Cochin staat bekend om haar vriendelijke, zachtaardige karakter en raakt snel gehecht aan haar verzorgers. Het ras vliegt niet, waardoor een lage afrastering volstaat, en is daardoor ook goed geschikt voor vrije uitloop. Cochins zijn overigens geen sterke foerageerders - ze scharrelen liever rustig dan actief te zoeken naar voedsel.

Gaat de Cochin goed om met andere kippen en kinderen?

Ja, de Cochin staat bekend als een van de meest kindvriendelijke en zachtaardige kippenrassen die er zijn. Het rustige karakter en de knuffelige uitstraling maken dit ras bijzonder geliefd bij gezinnen, en de Cochin combineert doorgaans goed met andere kippenrassen.

Eierproductie van de Cochin

• Kleur: bruin
• Broedsheid: Cochin-hennen zijn uitstekende, toegewijde broedsters en goede moeders - zo goed zelfs dat ze soms worden ingezet om eieren van kalkoenen of eenden uit te broeden

De Cochin wordt niet gehouden om een hoge eierproductie, maar juist om haar uiterlijk, karakter en uitstekende broedeigenschappen.

Verzorging en aandachtspunten

De Cochin is winterhard en ziekteresistent dankzij de dichte bevedering, maar heeft juist moeite met hitte - bied altijd schaduw en verkoeling in de zomer. Let ook op de bevederde poten: deze vragen wat extra aandacht om ze schoon te houden, en door de rustige, weinig actieve aard van dit ras is overgewicht een aandachtspunt. Het vlees is bovendien vrij grof van structuur en donker van kleur, waardoor de Cochin niet als vleesras wordt gehouden.

Bijzonderheden van de Cochin

• De naam "Cochin" is historisch incorrect - de dieren komen niet uit Cochin-China (Vietnam), maar uit de omgeving van Shanghai, China. Toch bleef de foutieve naam hangen, tegen alle correctiepogingen in.
• De Cochin veroorzaakte in het Victoriaanse tijdperk een heuse speculatieve zeepbel rond exotische kippen, met een crash rond 1855 die investeerders financieel trof - een vroege parallel met latere beurscrashes.
• De Chinezen hielden Cochins vermoedelijk mede vanwege hun overvloedige verenpracht, gebruikt om dekbedden mee te vullen.
• Het huidige, ronde en wollige uiterlijk van de Cochin is grotendeels een westerse fokkerijprestatie - de oorspronkelijk geïmporteerde dieren zagen er heel anders uit.

Is er een specifieke kippenclub of vereniging voor de Cochin?

Ja, de Cochin wordt internationaal erkend en ondersteund door nationale pluimveestandaardorganisaties, waaronder de Poultry Club of Great Britain (sinds 1865) en de American Poultry Association (sinds 1874).

Cochin: zeldzaam of niet?

Nee, de Cochin is wereldwijd een populair en gangbaar hobbyras. De FAO classificeert het ras niet als bedreigd, al noemde The Livestock Conservancy het ras in 2020 nog als "herstellend" na een periode van teruglopende populariteit.

Waarom kiezen voor de Cochin?

Kies je voor de Cochin, dan kies je voor:

• Een van de meest knuffelige en kindvriendelijke kippenrassen die er zijn
• Een opvallend, wollig en indrukwekkend uiterlijk
• Uitstekende broedeigenschappen, ook geschikt voor het uitbroeden van kalkoen- of eendeneieren
• Een winterhard, ziekteresistent ras dat weinig verzorging vraagt
• Een fascinerend stukje negentiende-eeuwse geschiedenis, inclusief een heuse financiële zeepbel

Voor wie een vriendelijk, imposant en gemakkelijk te hanteren ras zoekt met een verbluffend verhaal, is de Cochin moeilijk te evenaren.

Tags: Cochin, Cochin-kip, Shanghai-kip, hen fever, kippenkoorts, bevederde poten kip, knuffelig kippenras