Amerikaanse Leghorn: legkampioen met Italiaanse wortels

Er is nauwelijks een kippenras te bedenken dat de wereldwijde eierindustrie zo heeft gevormd als de Amerikaanse Leghorn. Van Italiaanse havenstad tot Amerikaanse legmachine en uiteindelijk voorouder van tal van andere beroemde rassen: de Leghorn heeft een indrukwekkende reis achter de rug. Ben je op zoek naar een actieve, productieve legkip met een rijke geschiedenis? Dan is de Amerikaanse Leghorn een van de meest voor de hand liggende keuzes. In dit artikel lees je alles over de oorsprong, kenmerken en het gebruik van dit wereldberoemde ras.

Oorsprong en geschiedenis van de Amerikaanse Leghorn

De wortels van de Leghorn liggen in Italië, rond de havenstad Livorno – in het Engels vertaald als "Leghorn". Rond 1835 werden patrijskleurige hoenders via deze haven naar de Verenigde Staten verscheept, gevolgd door meerdere ladingen witte hoenders uit Italië. In Amerika werden deze dieren doelgericht doorgefokt tot een gespecialiseerd legras. De vroege Amerikaanse Leghorns waren nog een stuk lichter dan de hedendaagse variant: de haan woog toen niet meer dan ongeveer 1,6 kg.

Tijdens de landbouwcrisis van 1879 tot 1895 keerden de inmiddels sterk verbeterde Amerikaanse Leghorns vanwege hun uitstekende legprestaties terug naar Europa, waar ze in verschillende landen verder werden doorontwikkeld tot eigen nationale types. In Engeland werden onder andere Maleier en Minorca ingekruist, wat het lichaamsgewicht flink deed toenemen – de Engelse witte Leghorn-haan weegt tegenwoordig tot 2,75 kg. De Amerikaanse Leghorn is daarmee niet alleen de voorouder van de Engelse witte Leghorn, maar ook van de Rhode Island Red.

Over de exacte herkomst bestaat overigens enige wetenschappelijke discussie: sommige bronnen wijzen erop dat het niet met volledige zekerheid is vast te stellen of de vroege Leghorns puur Italiaans waren, of onderdeel van de bredere groep Mediterrane ("Spaanse") rassen die in de negentiende eeuw via havensteden de wereld overgingen. Wel staat vast dat elk land waar de Leghorn terechtkwam zijn eigen type ontwikkelde: de Nederlandse Leghorn is betrekkelijk slank, de Engelse ziet er "geblokt" uit, en de Amerikaanse Leghorn – het onderwerp van dit artikel – is voller bevederd en groter dan de andere nationale varianten.

Uiterlijke kenmerken van de Amerikaanse Leghorn

De Amerikaanse Leghorn is de grootste van de nationale Leghorn-types, met een aantal duidelijk herkenbare kenmerken.

• Gewicht: haan gemiddeld 2,5 tot 3 kg, hen 1,8 tot 2,3 kg
• Bouw: slank en licht, maar voller bevederd en ronder dan de Nederlandse of Engelse varianten
• Kam: grote, felrode enkele kam, rechtopstaand bij de haan; bij leggende hennen valt de kam (of het achterste deel ervan) vaak om
• Oorlellen: helder wit - een klassiek kenmerk van rassen die witte eieren leggen
• Poten: geel
• Ogen: oranjerood
• Kleurslag: in Nederland is de Amerikaanse Leghorn alleen erkend in wit, al komen in de landen van oorsprong meer kleurslagen voor; ook een rozenkammige variant wordt in Amerika erkend

Karakter en temperament van de Amerikaanse Leghorn

De Amerikaanse Leghorn staat bekend om haar actieve, intelligente karakter. Het zijn levendige, alerte kippen die dol zijn op scharrelen en het liefst veel bewegingsruimte hebben – in een klein hok voelen ze zich niet op hun gemak. Wel zijn het over het algemeen geen echte knuffelkippen: ze laten zich niet altijd makkelijk tam maken en houden liever wat afstand van hun verzorger dan bijvoorbeeld rustige sierrassen.

Gaat de Amerikaanse Leghorn goed om met andere kippen en kinderen?

Dankzij hun sociale, actieve karakter kunnen Amerikaanse Leghorns doorgaans goed samen met andere rassen in een gemengde groep. Voor kinderen die graag actieve, alerte kippen observeren, is de Leghorn een leuk ras om te hebben – maar wie op zoek is naar een kip om te knuffelen, kan beter uitkijken naar een rustiger, aanhankelijker ras.

Eierproductie per jaar van de Amerikaanse Leghorn

• Aantal: 280 tot 320 eieren per jaar - ongeveer 4 eieren per week
• Kleur: wit
• Gewicht ei: ongeveer 55 gram
• Efficiëntie: de Leghorn staat bekend om een zeer efficiënte voeromzetting - in verhouding tot de voerconsumptie is de legproductie uitzonderlijk hoog

Tijdens het interbellum werd met statistieken al aangetoond dat de Witte Leghorn, samen met de Wyandotte en de Rhode Island Red, tot de meest productieve legrassen ter wereld behoorde - een status die het ras tot op vandaag heeft behouden binnen de commerciële eierindustrie.

Verzorging en aandachtspunten

De Amerikaanse Leghorn is over het algemeen winterhard en goed bestand tegen koude temperaturen. Let wel op: de grote, enkele kam is gevoelig voor bevriezing bij strenge vorst. Extra bescherming van het hok en eventueel wat vet op de kam tijdens koude periodes is dan ook aan te raden. Verder is het belangrijk om voldoende scharrelruimte te bieden – dit ras gedijt het best in een ruime ren, niet in een krap hok.

Bijzonderheden van de Amerikaanse Leghorn

• De Amerikaanse Leghorn is niet alleen zelf een topper in eierproductie, maar ook de voorouder van zowel de Engelse witte Leghorn als de Rhode Island Red.
• Er bestaan meerdere nationale types: Nederlandse, Amerikaanse, Engelse, Deense en Duitse (ook wel "Italiener" genoemd) Leghorns, elk met eigen kenmerken in bouw en kamvorm.
• In Italië wordt overigens het Nederlandse type als het meest oorspronkelijk beschouwd.
• De krielvorm van de Amerikaanse Leghorn werd pas aan het einde van de negentiende eeuw erkend - relatief laat vergeleken met het grote ras.

Is er een specifieke kippenclub of vereniging voor de Amerikaanse Leghorn?

Ja, zowel in de Verenigde Staten als in Europa zijn er verenigingen die zich specifiek richten op het promoten en behouden van de Leghorn. In Nederland is het de Kleindier Liefhebbers Nederland (KLN) die de erkenning en kleurslagen van de Leghorn-varianten beheert – overigens worden niet alle internationale kleurslagen en types (zoals de Deense Leghorn) worden door de KLN erkend.

Amerikaanse Leghorn: zeldzaam of niet?

Allesbehalve zeldzaam – de Leghorn behoort wereldwijd tot de bekendste en meest gehouden kippenrassen, zowel bij hobbyhouders als in de commerciële eierindustrie. De witte Leghorn vormt zelfs de genetische basis van veel van de commerciële hybride legkippen die vandaag de dag wereldwijd witte eieren produceren.

Waarom kiezen voor de Amerikaanse Leghorn?

Kies je voor de Amerikaanse Leghorn, dan kies je voor:

• Een van de meest productieve legrassen ter wereld: tot 320 eieren per jaar
• Een efficiënte voeromzetting - veel eieren per kilo voer
• Een actief, alert en visueel opvallend ras met kenmerkende witte oorlellen en felrode kam
• Een winterhard ras, mits je de kam bij vorst extra beschermt
• Een stukje pluimveegeschiedenis - de Amerikaanse Leghorn staat aan de basis van meerdere andere beroemde rassen

Voor wie vooral een constante, hoge eierproductie zoekt in combinatie met een actief en alert karakter, is de Amerikaanse Leghorn een van de beste keuzes die er zijn.

Tags: Amerikaanse Leghorn, Leghorn-kip, Livorno-kip, witte Leghorn, beste legkip, Italiaans kippenras, hoge eierproductie